Stedenband

Een stedenband wordt door de VVSG als volgt gedefinieerd: "een officieel en politiek maatschappelijk gedragen samenwerkingsakkoord tussen twee lokale besturen waarbij de wederzijdse opbouw van bestuurlijke capaciteit en de versterking van plaatselijke democratiseringsprocessen centraal staan."

Meer concreet komt dit op het volgende neer. Lokale besturen in het Zuiden hebben dikwijls tekort aan middelen, ervaring en capaciteit. Door uitwisseling van kennis, informatie en ervaringen met een gemeente in het Noorden proberen beide gemeenten (zowel bestuur als inwoners) iets van elkaar te leren en elkaar te versterken. Het is m.a.w. een win-winproces. De gemeente in het Noorden kan door het aanreiken van haar technische en bestuurlijke expertise en middelen aan de partnergemeente in het Zuiden op haar eigen manier bijdragen aan rechtvaardige wereldverhoudingen. Maar tegelijkertijd biedt de samenwerking ook de mogelijkheid om het eigen beleid te spiegelen, culturele eigenheid nog meer dan voorheen te erkennen en zelf heel wat op te steken van een andere cultuur.

De rechtstreekse samenwerking kan zich op allerlei beleidsdomeinen voordoen: brandweer, afval en andere milieuthema's, jongerenuitwisseling, onderwijs, bevolking, ruimtelijke ordening, etc. Dit is afhankelijk van welke keuzes er in overleg gemaakt worden bij het opstarten van en tijdens de samenwerking.

Historiek

Om het gemeentelijk Noord-Zuidbeleid uit te bouwen, startte de gemeente Bornem een rechtstreekse samenwerking met een partnergemeente in het Zuiden, namelijk de gemeente Nquthu in Zuid-Afrika.
Tal van voorbereidende stappen werden genomen om een gefundeerde en goede keuze te maken. Eerst en vooral werd het gemeentebestuur op een gegronde manier geïnformeerd over het concept stedenband. Een informatieronde voor het schepencollege, de diensthoofden en voor andere geïnteresseerde ambtenaren maakten geïnteresseerden warm voor een directe samenwerking met een partnerbestuur in het Zuiden. Een werkgroep stedenband van geïnteresseerde ambtenaren, gemeentelijke politici en leden van de R.O.B. was het gevolg.
Hierin werden een takenpakket en samenstelling van de werkgroep besproken en opgesteld, werd een profiel van de gemeente Bornem opgemaakt en werden er criteria en een rangorde van criteria waardoor een objectievere en transparantere keuze van een kandidaat-partnerbestuur kan worden gemaakt, bepaald.
Zo kon een dossier stedenband worden opgemaakt dat bestond uit algemene info over de zoektocht, een vragenlijst in te vullen door de kandidaat-partner en een profiel van de gemeente Bornem. Dit dossier werd verspreid via verschillende kanalen richting het Zuiden.

De reactie vanuit het Zuiden op dit dossier was uitermate positief: maar liefst 25 lokale besturen dienden een voorstel tot samenwerking in. Deze voorstellen werden tot midden januari 2008 bekeken en geëvalueerd rekening houdende met de vooropgestelde criteria en herleid tot een shortlist van een 5 à 10-tal kandidaat-partnerbesturen. Met deze shortlist kon een commissie bestaande uit enkele ambtenaren, de schepen voor Noord-Zuidbeleid, enkele leden van de R.O.B. en een externe deskundige uiteindelijk de knoop doorhakken en een advies o.v.v. een gefundeerd rapport voorleggen aan het College van Burgemeester en Schepenen eind april. Dit College besliste op 5 mei 2008 om eerste verkennende contacten aan te gaan met Nquthu, een lokaal bestuur in Kwazulu Natal, Zuid-Afrika.

Na een grondige voorbereiding vond een verkennend werkbezoek plaats van 14/17 tot en met 27 oktober 2008 door een Bornemse delegatie aan Nquthu. Dit werkbezoek stond in het teken van onderling overleg en prospectie op het werkveld (bestuur en middenveld te Nquthu en omstreken). Het bezoek werd door de delegatie en door Nquthu zelf als positief geëvalueerd. Op het einde van het bezoek werden de algemene beleidsdomeinen waarop zal worden samengewerkt in de toekomst vastgelegd in een engagementsverklaring. Deze engagementsverklaring werd goedgekeurd door beide gemeenteraden en effent het pad om de komende 5 jaar samen te werken rond o.a. milieu, lokale economische ontwikkeling en jeugd.

De stedenband Bornem-Nquthu anno 2011

Na het tekenen van de engagementsverklaring in 2008 hebben de verantwoordelijken in Bornem en Nquthu natuurlijk niet stilgezeten!
In de afgelopen jaren werden verschillende missies georganiseerd. Een groep Bornemse jongeren vertrok naar Nquthu om daar te werken rond jeugdbeleid, een bibliotheekmanager van Nquthu deed aan "jobshadowing" in de Bornemse bib en scholen uit Nquthu en Bornem wisselden postpakketten uit...

Voor meer info en verslagen kan je terecht op de speciaal aangemaakte blog over de stedenband. Hier kan je de voorgeschiedenis van de samenwerking uitvoerig nalezen en de verslagen van de bezoeken en meetings nalezen.