Bibliotheek Sint-Bernardusabdij

De bibliotheek van de Sint-Bernardusabdij in Bornem is één van de belangrijkste erfgoedbibliotheken van de provincie Antwerpen. De collectie bevat meer dan 34 000 werken waaronder een belangrijk aantal handschriften, incunabelen en postincunabelen. De bibliotheek bevat onder meer een belangrijk aantal oude drukken over de Heilige Bernardus en de Cisterciënzerorde.

De bibliotheek werd ontworpen door Jozef Schadde en gebouwd in 1871. Ze heeft twee verdiepingen en is een echte pronkbibliotheek. Oorspronkelijk stonden er in het midden twee rijen zware houten lezenaars met schuin oplopend blad waarop men de zware folianten comfortabel kon lezen.

Collecties

De meeste kloosterbibliotheken hadden vrij gelijkaardige collecties. Men vond er uiteraard de standaardwerken uit de christelijke literatuur zoals de Bijbel en de werken van de kerkvaders. Daarnaast bevatte een goede kloosterbibliotheek ook werken over filosofie en natuurkunde, taal en ethiek, Romeins recht en canoniek recht, enzovoort. De bibliotheek stond open voor de monniken en novicen om de nodige achtergrond te verschaffen bij hun studie en opleiding.

Anders dan privéverzamelingen waren abdijbibliotheken niet afhankelijk van het wel en wee van hun eigenaar. Ze gingen niet verloren of werden niet verdeeld tussen de erfgenamen en verspreid bij diens dood, integendeel ze waren zeer stabiel en bleven aangroeien in de loop der tijden. Op die manier konden ze uitgroeien tot ware schatkamers van onze westerse cultuur.

Bibliothecarissen zoals pater Edmundus de Fierlant en pater Benedictus van Doninck bouwden het boekenbezit uit en stelden een degelijke verzameling samen met talrijke zeldzame werken. De verzameling van werken over de Cisterciënzerorde vestigden de faam van de bibliotheek.

Restauratie

In het kader van de restauratie van het ganse abdijcomplex zal ook de bibliotheek onder handen genomen worden. Gezien de vocht- en schimmelproblemen die in de bibliotheek werden vastgesteld, werd het noodzakelijk om dit waardevolle erfgoed te beschermen en optimaal te bewaren. Tot juni 2013 werd de bibliotheek ontsierd door metalen rekken die er waren geplaatst om de groei van het boekenbestand op te vangen. Na restauratie wordt de oorspronkelijke toestand met de houten pupiters hersteld.
Onder begeleiding van het gemeentebestuur en het Centrum voor Religieuze Kunst en Cultuur (CRKC) en mogelijk gemaakt door de enthousiaste inzet van meer dan 80 vrijwilligers, loopt er momenteel een project om de volledige boekencollectie te reinigen, te inventariseren en in te pakken. Vervolgens wordt de collectie opgeslagen in een provinciaal erfgoeddepot om na restauratie terug haar vertrouwde plaats in te nemen.

Bibliotheek Sint-Bernardusabdij

Openingsuren & contact

Deel deze pagina